Kwaeε is de nieuwste op aarde gebaseerde sociale sculptuur van de Ghanees-Britse architect David Adjaye. Op de Architectuurbiënnale van Venetië 2023 is Kwaeε zowel een uitkijkplatform als een locatie voor geprogrammeerde evenementen.
Kwaeε betekent "bos" in het Twi (de taal van het Akan-volk in Ghana en Ivoorkust). De opvallende vorm en materialiteit van de sculptuur, die volledig uit hout met een zwart gebeitste afwerking bestaat, omarmen de kwaliteiten van zijn naamgenoot. Kwaeε is ontworpen in de vorm van een driehoekig prisma - een 13 meter hoge structuur, met een oppervlakte van 78 vierkante meter, waarvan de constructie, de deuropening, het raam en het platform zijn samengevoegd in één enkele, verenigde entiteit. Intern komt de gebeeldhouwde ruimte "naar voren als een vervormde eivorm die de vorm doorboort om een overdekte doorgang voor in- en uitgang te creëren [met] twee oculi aan de noord- en zuidgevel," aldus Adjaye Associates. Door vaste oppervlakken tot een minimum te beperken, cultiveert de structuur een "woud van licht en schaduw", wat resulteert in een prachtige grotachtige sfeer.
In zijn uitgebreide oeuvre probeert David Adjaye na te denken over en te reageren op context, gemeenschap, klimaat en cultuur. Het beoogde doel van Kwaeε is te dienen als een temporeel apparaat, dat betrekking heeft op de tijd. "Als een omgekeerde zonnewijzer met schaduwpatronen die de positie van de zon gedurende de dag volgen, wil Kwaeε hemelse, menselijke en culturele verbindingen in de tijd cultiveren en vernieuwen", aldus Adjaye. Kwaeε is meer dan een sculptuur om te bewonderen en te bespreken, het is een plaats voor gemeenschap, een ruimte om samen te komen en een verbonden ervaring te delen. In Kwaeε zullen "thematisch relevante archiefverhalen, muziek, poëzie, voordrachten, debatten en lezingen worden afgespeeld", aldus Adjaye Associates.
Kwaeε bevindt zich buiten het historische Arsenale-complex van La Biennale di Venezia en wordt door de architect beschreven "als een thematische uitbreiding van Adjaye's parallelle tentoonstellingen in de Giardini [Centraal Paviljoen]". Meer dan de helft van de deelnemers aan de 18e Internationale Architectuurtentoonstelling is afkomstig uit Afrika of de Afrikaanse diaspora. In het Centraal Paviljoen in de Giardini zijn "zestien praktijken verzameld die een gedistilleerde overmacht aan Afrikaanse en diaspora architectuurproductie vertegenwoordigen", zegt biënnalecurator Lesley Lokko. In Adjaye Futures Lab, bijvoorbeeld, The Lost Knowledge Systems, een film geregisseerd en geproduceerd door David Adjaye, "illustreert hoe de rijken van prekoloniaal Afrika hun eigen architectonische morfologie, iconografie en bouwmethodologie hebben."
Als onderdeel van een klimaat van voortdurende vernieuwing is Kwaeε ontworpen als een modulaire, geprefabriceerde structuur. De bedoeling van Adjaye is dat het wordt hergebruikt en geplaatst op andere relevante locaties in de wereld.
